สามไตร ถ้าทําได้ ก็พอให้เป็นชาวพุทธแท้

23 พฤษภาคม 2535
This entry is ส่วน 6 ของ 18 in the series สามไตร

สามไตร ถ้าทําได้
ก็พอให้เป็นชาวพุทธแท้

วันนี้ จะพูดถึงหลักธรรม ซึ่งถ้าเรามีเป็นรากฐานไว้แล้ว ไม่ว่าเราจะทําหน้าที่ต่อตนเองก็ดี จะไปทําหน้าที่ต่อสังคมก็ดี ตลอดจนเรื่องของการพัฒนาทั่วๆ ไป ก็ใช้ได้หมด เพราะธรรมเป็นต้นแหล่งแห่งความเจริญงอกงามทุกอย่าง

ถ้าเราเข้าใจ แล้วยกธรรมขึ้นมานับถือให้จริง ใจของเราก็จะพ้นจากตัวตน ขึ้นไปเหนือการยึดติดถือมั่นในอัตตา มารวมกันที่ธรรม เป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน ก็จะเกิดความสามัคคีได้จริง

เมื่อใจขึ้นไปถึงธรรม เป็นอิสระ ไม่ถูกความยึดติดถือมั่นในอัตตามาจํากัดปิดกั้น ปัญญาก็จะมองเห็นชัดแจ้ง ตรงตามที่เป็นจริง แล้วก็แก้ปัญหาทั้งหลายให้สําเร็จได้

ธรรมนั้นมีมากมาย พูดไปได้ไม่รู้จบ แต่ถ้าจับหลักได้ ก็โยงถึงกันหมด

ในที่นี้ จะพูดถึงหลักธรรมพื้นฐานแค่ ๓ หมวด ซึ่งโยงธรรมทั้งมวลมาถึงกัน มารวมกันไว้หมด และคนไทยก็คุ้นหูกันมาก แต่ควรเข้าใจให้ดี และปฏิบัติให้ได้ด้วย

ถ้าเอาจริงกันแม้เพียงแค่นี้ คนไทยที่ว่าเป็นชาวพุทธ ก็จะเป็นได้จริงสมชื่อ มิใช่เป็นแค่สักว่าชื่อ และพระพุทธศาสนาก็จะเกิดประโยชน์แก่ชีวิตและสังคมได้จริงด้วย มิใช่สักแต่ว่าได้นับถือ

ธรรม ๓ หมวดนี้ เป็นธรรมะง่ายๆ ซึ่งพุทธศาสนิกชนได้ยินกันอยู่เป็นประจํา จนเป็นคําสามัญในภาษาไทย

หลักที่ ๑ คือ พระไตรรัตน์ หรือพระรัตนตรัย หรือแก้ว ๓

หลักนี้ง่ายมาก ใครเป็นพุทธศาสนิกชน ก็ต้องรู้จักทั้งนั้น ได้แก่ พระพุทธ พระธรรม และพระสงฆ์

หลักที่ ๒ คือ ไตรลักษณ์ หรือลักษณะ ๓ อย่าง

ไตรรัตน์ แล้วก็ ไตรลักษณ์ “ต.ร.” เปลี่ยนเป็น “ต.ล.” ญาติโยมคนไทยรู้จักกันแทบทั้งนั้น ไตรลักษณ์มีอะไรบ้าง ก็ทวนในใจ หนึ่ง อนิจจัง ไม่เที่ยง สอง ทุกขัง เป็นทุกข์ สาม อนัตตา ไม่เป็นตัวตน

หลักที่ ๓ คือ ไตรสิกขา ศึกษา ๓ ด้าน

“ต.ร.” แล้วก็ “ต.ล.” ทีนี้ “ต.ส.” หลายท่านได้ยินมาแล้ว ท่านที่อยู่วงนอก ศึกษาพุทธศาสนาน้อย อาจจะไม่ค่อยได้ยิน แต่ที่จริงเป็นคําคุ้นหูพอสมควร มีอะไรบ้าง ได้แก่ ศีล สมาธิ ปัญญา

หลักธรรมที่จะพูดวันนี้ “ไตร” ทั้งนั้นเลย ไตรรัตน์ ไตรลักษณ์ และไตรสิกขา และสามหลักก็เป็น “ไตร” อีกนั่นแหละ คือรวมแล้วพูดสามเรื่อง ก็เป็น ไตรเรื่อง

ถ้าเอาสามเรื่องนี้มาใช้ประโยชน์ในชีวิตประจําวัน ไม่ต้องเอาลึกซึ้ง อย่างในที่นี้ ไม่ต้องจบเรื่องพระรัตนตรัย ไม่ต้องจบเรื่องไตรลักษณ์ ไม่ต้องจบเรื่องไตรสิกขา

เอาแค่ได้ความรู้เบื้องต้นเป็นพื้นฐาน ถ้าเอามาใช้ให้ถูกต้อง เราก็จะปฏิบัติหน้าที่ต่อตนเอง และต่อสังคมอย่างถูกต้อง เราจะมีการพัฒนาชีวิต และพัฒนาสังคมอย่างถูกต้อง และได้ผลอย่างแท้จริง

สามไตร

ถ้ายังยึดตัวเป็นใหญ่ ก็สามัคคีจริงไม่ได้ ถ้ามีอะไรที่ยอมยกให้ใหญ่กว่าตน คนก็จะรวมกันได้จริง – ๑ – ไตร. ที่ นับถือ – เอาพุทธคุณ ๓ เป็นจุดเริ่มก้าว จากสวดด้วยปาก สู่การปฏิบัติด้วยชีวิตของเรา

No Comments

Comments are closed.