จริยธรรมตะวันตก – จริยธรรมไทย – จริยธรรมพุทธ?

หน้าสำหรับพิมพ์

จริยธรรมตะวันตก – จริยธรรมไทย – จริยธรรมพุทธ?

ยกตัวอย่างคำว่า “จริยธรรม” เป็นคำสำคัญที่เกิดความสับสนมาก เราพยายามบัญญัติคำนี้ขึ้นมาสำหรับคำว่า “ethic”

แต่คำว่า “จริยธรรม” เป็นคำที่มีรากมาจากคำเดิมที่เป็นภาษาบาลี-สันสกฤต ซึ่งมีคำศัพท์นี้ใช้อยู่ก่อนแล้ว แต่ใช้ในความหมายไม่ตรงกัน เราก็ต้องมาทำความเข้าใจกันอีกว่า จะเอาความหมายแค่ไหน เช่นต้องระบุลงไปว่าในกรณีนี้จะพูดถึง “จริยธรรม” ในความหมายแบบ “ethic” ของตะวันตก ถ้าไม่ตกลงกันให้ชัดเจน จะกลับยิ่งสับสนใหญ่

ศัพท์เดิมในบาลี-สันสกฤตไม่มีจริยธรรมเต็มๆ มีแต่ “จริย” หรือมีคำที่สลับลำดับเป็น “ธรรมจริยา” เป็นต้น

เมื่อเราบัญญัติคำว่าจริยธรรมขึ้นใหม่ ความหมายก็ต่างออกไปอีกอย่างหนึ่ง ทำให้เกิดความซับซ้อนมากขึ้นในภาษาไทย ซึ่งถ้าไม่ทำให้ชัดเจน ความซับซ้อนนั้นก็จะกลายเป็นความสับสน เมื่อสับสนแล้วก็ทำให้ความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเรื่องที่จะพูดกันทั้งหมด พลอยพร่ามัวคลุมเครือไปด้วย จึงเป็นเรื่องที่เรียกว่าเราเสียเปรียบมากในด้านคำศัพท์ หรือเรื่อง concept

ดังนั้น จะต้องแก้ปัญหาเรื่องนี้ให้สำเร็จ ต้องตกลงกันให้ชัดว่าจะเอาอย่างไร เช่นจะใช้ศัพท์นั้นๆ ในความหมายของใคร จะเอาแนวคิดตะวันตกเป็นหลัก หรือจะยืนอยู่บนพื้นฐานของเราเอง แล้วเอาของเขามาเป็นตัวเทียบ โดยยึดของเราเองเป็นหลัก