ฐานะของจริยธรรม ในองค์รวมแห่งระบบชีวิตที่ดี

10 กันยายน 2533

ฐานะของจริยธรรม ในองค์รวมแห่งระบบชีวิตที่ดี

เรื่องที่พูดมาตอนนี้ ถ้าเอามาวิเคราะห์แยกแยะลำดับขั้นตอน ซอยออกไป ก็จะมองเห็นเป็นหลัก ๓ ข้อต่อไปนี้

  1. การรู้ความจริง โดยเฉพาะความจริงของความเป็นไปตามเหตุปัจจัย หรือกฎเกณฑ์ของธรรมชาตินั้นเอง จากนั้น
  2. เมื่อรู้ความจริงแล้ว ก็ทำให้เราปฏิบัติต่อสิ่งเหล่านั้นถูกต้อง และ
  3. เมื่อปฏิบัติต่อสิ่งเหล่านั้นถูกต้องแล้ว ก็ปลอดปัญหาหรือแก้ปัญหาได้

ตกลงมี ๓ อย่างในการดำเนินชีวิตที่เราจะต้องทำ คือ

ข้อ ๑. รู้ความจริง รู้เข้าใจกฎแห่งความจริง เข้าถึงกฎธรรมชาติ

ข้อ ๒.ปฏิบัติให้ถูกต้อง ทั้งต่อชีวิตของเรา และต่อสิ่งแวดล้อมทั้งหมด ที่เราเข้าไปเกี่ยวข้อง

ข้อ ๓. เมื่อปฏิบัติถูกต้องแล้วก็แก้ปัญหาได้สำเร็จ เข้าถึงและอยู่ในภาวะปลอดพ้นปัญหา

๑. ในการรู้ความจริงนั้น ความจริง รวมทั้งกฎเกณฑ์แห่งความเป็นไปตามเหตุปัจจัยนั้นคืออะไร ก็คือ สัจธรรม คนจะต้องพัฒนาตนให้มีปัญญาที่จะรู้และเข้าถึงสัจธรรม คือเข้าถึงความจริง

๒. เมื่อรู้ความจริงแล้ว ก็สามารถปฏิบัติให้สอดคล้องกับกฎเกณฑ์แห่งความจริงนั้น คือเอาความรู้ในกฎเกณฑ์แห่งความจริงนั้นไปปฏิบัติ ให้เป็นประโยชน์ในการดำเนินชีวิตของตนได้ การปฏิบัติอย่างนั้นเรียกว่า จริยธรรม จริยธรรมก็คือการนำเอาความรู้ในสัจธรรมไปใช้ดำเนินชีวิตให้ได้ผลดี

๓. ผลดีที่เกิดขึ้น คือแก้ปัญหาได้ การแก้ปัญหาได้คือความไร้ทุกข์ เพราะว่าตัวปัญหาคือสิ่งบีบคั้น เรียกว่า ความทุกข์ เพราะฉะนั้น ภาวะที่เป็นจุดหมาย ก็คือความไร้ทุกข์ หมดทุกข์ ความเป็นอิสรภาพ คือหมดหรือปลอดพ้นจากความบีบคั้น เรียกว่า “วิมุตติ” แปลว่าความหลุดพ้น จะเติมธรรม เพื่อให้เข้าชุดกัน เป็น วิมุตติธรรม ก็ได้

วิมุตติ หรือวิมุตติธรรมนี้ ในภาษาไทยเรียกว่าอิสรภาพ ถ้าเรียกให้เป็นภาวะในทางบวก ก็คือความเป็นสุข แต่ที่จริงคือไร้ทุกข์นั่นเอง หมายความว่าหมดปัญหา โปร่งโล่งไปได้ ไม่ถูกบีบคั้น

นี่คือ หลักเกณฑ์ใหญ่ มี ๓ ข้อ คือ สัจธรรม จริยธรรม และวิมุตติธรรม หรือเรียกให้เป็นคำวิชาการยิ่งขึ้นว่า สภาวธรรม ปฏิบัติธรรม และปฏิเวธธรรม ตามลำดับ พูดเรียงหัวข้อสั้นๆ ดังนี้

๑. รู้สัจธรรม

๒. ทำตามจริยธรรม

๓. เข้าถึงวิมุตติธรรม

เขียนให้ดูง่ายได้ดังนี้

รู้ความจริง – ดำเนินชีวิต/ปฏิบัติต่อทุกสิ่งถูกต้อง – พ้นปัญหา/ปลอดทุกข์

หรือ

รู้สัจธรรม – มีจริยธรรม – เข้าถึงวิมุตติธรรม/อิสรภาพ

ถ้าจับหลักนี้ได้ จะเห็นว่าจริยธรรมไม่ได้อยู่ที่ไหนเลย แค่นี้เอง จริยธรรมเกิดขึ้นตั้งแต่เรารู้จักที่จะปฏิบัติ โดยสอดคล้องกับความเป็นจริง แห่งความเป็นไปตามเหตุปัจจัยของสิ่งทั้งหลาย แล้วทำให้เราดำเนินชีวิตอย่างถูกต้อง ซึ่งนำไปสู่การแก้ปัญหาได้

รุ่งอรุณของการศึกษา เบิกฟ้าแห่งการพัฒนาที่ยั่งยืน

มองหาจริยธรรมได้ในระบบชีวิต ที่เป็นไปตามกฎเกณฑ์ของสัจธรรม ถ้าไม่เข้าถึงจริยธรรมที่แท้ ก็ได้แค่หัวข้อความประพฤติที่ดี

No Comments

Comments are closed.