บันทึกกำกับเล่ม

10 กันยายน 2533

บันทึกกำกับเล่ม

เมื่อวันที่ ๑๐ กันยายน ๒๕๓๓ คือ ๑๒ ปี ๓ เดือนล่วงมาแล้ว รศ.ดร.วิชัย วงษ์ใหญ่ แห่งมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ได้นำนิสิตชั้นปริญญาโท และปริญญาเอก ไปที่เขาดงยาง อ.พนมสารคาม จ.ฉะเชิงเทรา และขอนิมนต์อาตมภาพบรรยาย-สนทนาเกี่ยวกับเรื่องการศึกษา

หลังจากนั้นไม่นาน รศ.ดร.วิชัย วงษ์ใหญ่ ได้แจ้งความประสงค์ว่าจะขอพิมพ์คำบรรยายครั้งนั้นเป็นเล่มหนังสือเพื่อเผยแพร่ให้กว้างขวางออกไป และให้เป็นประโยชน์ระยะยาว ต่อมาผู้บรรยายได้ตรวจชำระบทลอกเทปนั้นจนเสร็จ และพระครูปลัดปิฎกวัฒน์ ได้พิมพ์ข้อมูลลงในคอมพิวเตอร์ จนกระทั่งได้จัดวางรูปให้เป็นต้นแบบที่พร้อมจะนำไปตีพิมพ์ในโรงพิมพ์ แต่ผู้บรรยายได้ยับยั้งไว้ก่อนด้วยปรารถนาจะเพิ่มเติมขยายความเรื่องสำคัญบางอย่าง ครั้นเวลาผ่านไปๆ ผู้บรรยายก็ไม่มีเวลาที่จะปรับขยายเพิ่มเติมต้นฉบับนั้นตามที่ตั้งใจ ทาง รศ.ดร.วิชัย วงษ์ใหญ่ ก็ได้ถามไถ่ทวงมาทางพระครูปลัดปิฎกวัฒน์ เป็นระยะๆ โดยตลอด

เวลาผ่านมาถึงบัดนี้ ๑๒ ปี รศ.ดร.วิชัย วงษ์ใหญ่ ยังมีความประสงค์ที่จะพิมพ์เช่นเดิม และย้ำว่าถ้าเป็นไปได้ใคร่ขอพิมพ์ให้ทันรับปีใหม่ ๒๕๔๖ ผู้บรรยายเห็นด้วยว่าคงจะรอต่อไปไม่ได้ เพราะยากที่จะมีเวลาหันกลับมาปรับขยายเพิ่มเติมอย่างที่หวัง อีกทั้งเมื่อเวลาผ่านไปนานมาก ก็นึกไม่ออกว่าได้ตั้งใจจะเพิ่มเติมขยายความในส่วนตอนใด จึงตกลงนำต้นแบบที่จัดทำไว้นานปีแล้วนั้นขึ้นมาตีพิมพ์

อย่างไรก็ตาม เนื่องจากเวลาที่บรรยายกับปัจจุบันห่างกันมากถึง ๑๒ ปีเศษ เหตุการณ์บ้านเมืองและความเคลื่อนไหวในสังคมโลกก้าวมาหลายอย่าง เรื่องที่บรรยายไว้นานแล้วอาจพ้นสมัย แม้จะพิมพ์อย่างเดิม ก็ควรเชื่อมโยงเหตุการณ์ให้ถึงปัจจุบันในทางใดทางหนึ่ง จึงตกลงใจยกต้นฉบับขึ้นมาอ่านทวนทาน แล้วทำเชิงอรรถเชื่อมโยงเหตุการณ์ให้พอต่อกับปัจจุบัน พร้อมทั้งตรวจชำระจัดปรับเรื่องปลีกย่อยให้เกิดความเรียบร้อยยิ่งขึ้นเท่าที่พอจะทำได้ในเวลาสั้นๆ จนเสร็จสิ้นดังปรากฏเป็นปัจจุบัน

อนึ่ง เมื่ออ่านทวนทานผ่านไป ก็นึกได้บ้างว่า อย่างน้อยหัวข้อสุดท้ายเป็นที่สำคัญส่วนหนึ่งที่ต้องการขยายความเพิ่มเติม โดยจะให้เป็นบทสรุปของหนังสือไปด้วย แต่คราวนี้ต้องปล่อยผ่านไปก่อน จึงได้แต่กำหนดใจไว้

ต้นแบบเดิม ได้ตั้งชื่อหนังสือไว้ว่า “รุ่งอรุณแห่งการศึกษา เพื่อนำการพัฒนาในยุคใหม่” แต่ได้ตกลงใจเปลี่ยนตั้งชื่อหนังสือที่จะพิมพ์ครั้งแรกนี้ว่า รุ่งอรุณของการศึกษา เบิกฟ้าแห่งการพัฒนาที่ยั่งยืน

ขอให้ผู้อ่านทราบว่า เมื่อครั้งบรรยายเรื่องนี้ ๑๒ ปีก่อนโน้น แม้ว่าคำว่า sustainable development จะเกิดขึ้นมา ๒-๓ ปีแล้ว (ดังกล่าวถึงในหน้า ๑๕ และได้ทำเชิงอรรถลำดับเหตุการณ์ไว้ในหน้า ๓) แต่ในเมืองไทยยังไม่มีคำที่ใช้กันยุติว่า “การพัฒนาที่ยั่งยืน” การตั้งชื่อหนังสือนี้ เป็นการปรับเปลี่ยนตามกาลเวลาที่นำมาตีพิมพ์ จึงขอให้ทราบร่วมกันไว้ด้วย

ขออนุโมทนา รองศาสตราจารย์ ดร.วิชัย วงษ์ใหญ่ ที่มีความตั้งใจอันยั่งยืนมั่นคง ตลอดกาลเวลายาวนานผ่านมาถึง ๑๒ ปี ไม่จางคลาย และมีน้ำใจปรารถนาดีต่อสังคมส่วนรวม และต่อชีวิตของทุกๆ คน ที่จะให้ได้รับคุณประโยชน์ทางการศึกษา ดังเป็นที่ชัดเจนแน่นอนว่า กุศลฉันทะของท่านได้เป็นแรงใหญ่และเป็นปัจจัยหลักที่ทำให้หนังสือเล่มนี้เกิดขึ้น

ในโอกาสมงคลขึ้นปีใหม่ ๒๕๔๖ นี้ ขอคุณพระรัตนตรัยและบุญจริยาในการบำเพ็ญกุศลทางปัญญาด้วยธรรมวิทยาทานนี้ จงอำนวยพรให้ รศ.ดร.วิชัย วงษ์ใหญ่ และอดีตนิสิตปริญญาโท-เอก ที่ได้ไปฟังคำบรรยายอันเป็นที่มาของหนังสือนี้ พร้อมด้วยญาติมิตร ตลอดจนประชาชนชาวไทยและชาวโลกทั้งปวง เจริญด้วยจตุรพิธธรรม และบรรลุสันติสุขเกษมศานติ์ทั่วกัน ยั่งยืนนานตลอดไป

พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตตฺโต)
๑๐ ธันวาคม ๒๕๔๕

รุ่งอรุณของการศึกษา เบิกฟ้าแห่งการพัฒนาที่ยั่งยืน

รุ่งอรุณของการศึกษา เบิกฟ้าแห่งการพัฒนาที่ยั่งยืน

No Comments

Comments are closed.